Uit het boek van Jan Beirens -  Knokke Rendez-vous met m'n eerste ezel - Familie ryckaert in Knokke

Uit het boek van Jan Beirens 
Knokke Rendez-vous met m'n eerste ezel

Danny Lannoy

In 2016 verscheen bij die Keure het boek met herinneringen aan de jeugdjaren van Jan BEIRENS ( °1946), de jaren '50, of het naoorlogse Knokke. Enkele passages genoten onze aandacht.

Eentje ervan gaat over de buren langs de Lippenslaan (nu nr. 153 Asian Daily).

De Dansestraat- vanaf de hoek Lippenslaan nr. 105 waar we nu wonen tot aan de Leopoldlaan - is een van de kleinste straatjes van Knokke. Vanuit kinderogen geschat 75 meter lang.

Als kind stappen we nooit met het verkeerde been uit bed en zijn we nimmer slechtgeluimd. Want bij ieder morgenkrieken gloort een nieuwe dag om de lach te lachen en de levensblijheid te verblijden, vader en moeder lief te hebben en van de Noordzee - moeder van alle zeeleven - te genieten.

De benedenbuurman is een wafelbakker en uitbater van een ijssalon. Hoewel geen eigenaar van het pand waar we wonen, gedraagt hij zich eigenaardig. Bazig onverdraagzaam. Moeilijk doen en vitten is een van zijn gaven. 'Verboden veto's te plaatsen' schilderde hij eigenhandig op de zijgevel van zijn tearoom met ingang Lippenslaan. De passage van auto's in de lege Lippenslaan valt buiten seizoentijden op vijftig vingers te tellen. Jawel, in de jaren '50 en dan heb ik nog overschot van gelijk en vijf handen over.

Moeder Marie en vader Andre van de melkwinkel en zuivelhandel Ryckaert zijn onze andere buren. Als kind gevoel ik - een kind voelt het warmhartige en de samenhorigheid dat het thuis wel eens mist aan dat deze mensen anders zijn dan de anderen.

Ze zijn anders dan de anderen, de Ryckaerts. Moeder Marie en vader Andre zijn noeste werkers, de eenvoud en vriendelijkheid zelve. Een lach van Marie - opgewektheid begeleidt haar beweeglijkheid als een zoemtoon de bezige bij - staat voor een altijd en iedereen welkom in het bescheiden winkeltje dat volle omzet draait.Supermarkten bestaan nog niet, omdat het superieure alsnog de mindere is van het gewone. Het gewone, een klantvriendelijke bediening en verkopen van correcte koopwaar - met een gezonde winstmarge uiteraard anders heeft commercie geen zin - in een herkenbare handelswaar, is in de jaren '50 gewoon. Uitzonderingen die, zoals de ratten, blijven bestaan daargelaten. Een herkenbare handelszaak is herkenbaar aan het kenmerkende voor de handelszaak.

Een zuivelhandel verkoopt melkproducten en geen vleessalade. Een beenhouwer gewaagt zich niet aan kaaskroketten omdat hij er geen kaas van heeft gegeten- er geen verstand van heeft-, wel de bewerking vleessoorten beheerst. Het gebeurt zelden dat kinderen voornamen van de grote mensen onthouden. Hen in plaats van 'mevrouw' alhier en 'mijnheer'aldaar ongeforceerd met 'Marie' of 'Andre' mogen aanspreken, is nog uitzonderlijker.

Welnu, bij de Ryckaerts kan en mag dat. Want hun gezellige eenvoud is vanzelfsprekend. Andre - de vader van mijn maten Robert,Denise en Mark - is de verpersoonlijking van de vriendelijkheid en de mens geworden minzaamheid. Hij weet daarenboven te lachen wanneer anderen zinneloos verbieden te relativeren wanneer grote mensen zichzelf overwaarderen. Als kind heb ik de man lief. Ergens - verreweg van het land van nergens - wou ik dat mijn strenge vader, al was het maar ietsje meer dan een beetje, ook zo was............................ J.B.

 André en Maria Ryckaert – Buyck

Dochter Denise in de Laiterie du Littoral

André op een gemotoriseerde bakfiets in de jaren ’40.

Zonen Robert en Marc Ryckaert.

De Lippenslaan met rechts het Prince' Hotel, de fietsenhandel Poleunis en de Laiterie du Littoral van Andre Ryckaert

Familie Ryckaert in Knokke

Aansluitend bij het uittreksel uit het boek van Jan Beirens willen we hier ook de familie Ryckaert in Knokke belichten.

In het bevolkingsregister van 1890 -1900 vonden we op het Hazegras (Paulusstraat 22) landbouwingenieur Alphonse Van Hecke (1) als bestuurder en heel wat personeel waaronder een kaasmaakster. Er was inmiddels ee n ka as en boterfabriek in w erking . De familie Lippens stond in voor het beheer van het hoevebedrijf tussen 1839 en 1892. August Li ppe m werd opgevolee door Philiope Li ppens tot 1904.

Onze protagornst Desire Ryckaert du i kt hier op bij het p ersoneel als 'opzichtee'. Na Porte tij'd vertrok hij naar Hoofdplaat. Hij kreeg er de gel egenheid een ho eve u it te baten op) de gro nden van de familie Lippens. Hij verliet het Hazegras met zijn kersverse echtgenote Virgibie Vlaemincn uit Knokke. Het gezin kreeg er d kinderkn.

In 1904 mocht hij terugkeren naar het Hazegras, ditmaaleceter om als pachter-nitbater te fungeren. De hoeve werd opgesp litst in P rie entiteiten. Dgenire Ryckaert kwam op de centrkle hoeve met eaasfa br iep (later Lucien Lannoye); oostwaarts de hoeve Constant Van Isdel (kwam in 1928 in handen van de familie Lenckriet) en de meest westelijk gelegen hoeve werd betrokken door de familie Casimir Dombrecht (in k935 overgenomeu door Adriaenssens).

In het boek Dekor vsl het nenleden (b>lz. 100) versd-men een foto can d^ familie Ryckaert, verkeesdelijk genpteerd Als de familie Van Assel.

De opname dateert van 1916, van het communiefeept van dochter Alice hier staande tussen Dde^e en Virginid Vla dminck. v. l.n.r. Irma, Alphons, Martha, Achille, Marcel, Alice, Edmond, Prosper, Maria.

De ouPste zoon ontbreekt op) de foto; Petrus (Pieter) vervuldo toen zijn milit^im dienst.

Desire werd geboren te Gent op 22 maart 1859. Zijn moeder Virginie Ryckaert (°Kaprijke 27.1.1831/ + Gent 9.04.1898) was ongehuwd toen haar kind werd geboren. De vader was gekend maar het kind kreeg de naam van de moeder. Zijzelf huwde later een zekere Johannes De Greef.

In het boek De Nieuw Hazegraspolder is melding van de functie van dijkgraaf bij de polder. Desire Ryckaert komt er niet in voor. Een ander document, een studie over het familiearchief (2) staat dat hij dijkgraaf was van de Hazegraspolder met Maurice Lippens als ontvanger-griffier. Desire ontving in ruil 544 aandelen van de 4000.

De familie Lippens is pas in 1947 zich bewust gaan bemoeien met de lokale politiek in Knokke. Maar ze hadden wel voorheen hun afgevaardigden. Bestuurder Alphonse Van Hecke van het Hazegras was wel een tijdje schepen; zijn broer Charles was in 1900 dijkgraaf. Zo stapte Desire Ryckaert in de dorpspolitiek bij de liberalen en werd gemeenteraadslid in oktober 1907.

Bij de 2^de verkiezing van de raad waren er 751 geldige stemmen en behaalde Lijst 2 de meerderheid. Lijst 1 (katholieken) leverde wel de burgemeester; Lijst 2 had drie zetels met Van Houtte, Lamoral en Loeys. Demey en Ryckaert werden toen herverkozen.

Desire was aanwezig op de plechtige inhuldiging van burgemeester Louis De Klerck en in 1913 bij de feesten van het nieuwe stadhuis. Zijn naam komt voor op de herinneringsplaat in de hall van het gemeentehuis.

In november 1909 vroeg Desire een vergunning aan voor een korenmaalderij en melkerij.

Na het overlijden van vader Desire bleef de oudste zoon Petrus de hoeve uitbaten. In 1938 verliet hij met zijn familie Knokke en vestigde zich in Uitkerke. (laatste adres in 1937, Boschjesdreef 3). In oktober 1945 trok het gezin naar Hooglede (zie stamboom). De nieuwe uitbater van de hoeve Hazegras werd de familie Lucien Lannoye.

De kaas - en boterfabriek van het Hazegras omstreeks 1900

Stamboomgegevens familie Ryckaert

Desire August Jan RYCKAERT (° Gent 22.03.1859 / + Knokke 4.12.1920)

x Knokke1891 Virginie VLAEMINCK (° Knokke 3.07.1867 / + 29.08.1930) dochter van Leopold en Rosalie Van Dierendonck Kinderen:

1  Petrus Leopold Ryckaert (°Hoofdplaat 10.01.1892 / + Hooglede 11.12.1955 ) veekoopman

x 19.06.1926 Maria Elodia Dewaele (Rsk, Nieuwpoort 2.05.1896/ + Hooglede 10.01.1977) kinderen: - Gerard Ryckaert (° Kn 8.06.1928) x Simone Demeyere

-  Maurice Patrice (° Kn 4.10.1932/ + Roeselare2004) x Josephine Verhelle (°1938 / + 1972)

xx Henriette Marie Dewyse (° 2004)

-  Rafael Daniel (° Kn 4.05.1934/ + 2017) x Roza Deckmyn (+ 2004) zoon: Geert (1968/ 1969)

-  Daniel Rafael (° Kn 21.07.1935)

( adres in 1937, Bosschjesdreef 7/ familie verlaat Knokke en vestigt zich in Uitkerke 4.1.1938)

2  Alphonsus Desiderius Ryckaert (° Hfdpl 17.03.1893/ + Kn 22.09.1955) handelaar

x              Sylvia Vanparijs (° Kn 7.08.1895/ + Knokke 1950 )

Kinderen: Andre Ryckaert (° Knokke 9.02.1925/ + 26.01.1973) zuivelhandel Lippenslaan x Maria Buyck (° Wsk 9.02.1919/ + Sijsele 21.05.2003)

d.v. Ludovicus en Emma Van Maldegem

Kinderen: - Robert Ryckaert(° 17.06.1947) x 1990 Maria Ester Corso (Rosario, Argentina 1955)

Kinderen: Kristoffer (° London 30.06.1988)

Scarlet (° Kn 12.12.1992)

-  Denise Ryckaert (° Brugge 19.06.1948) x Raphael Rosseneu (° 8.03.1948)

Kinderen: - Nancy (° 17.04.1969/ + KH 23.12.2006) x Harald Hensche - Kathleen (° 7.09.1973)

-  Marc Ryckaert (° Brugge 16.08.1981) x Gilberte Callant )x(

Kind: Bart (° Brugge 16.08.1980)

2 bis Maurice Ryckaert (° Hfdpl 1894 / + Hfdpl 2.06.1894) oud 2 maanden

3      Martha Ryckaert (° Hfdpl 3.06.1895 / + Kn 12.01.1964 )

x Jacques Versluys (° Sluis 28.05.1899/ + Zeebrugge 9.08.1963) havenongeval Kinderen: Jacques Versluys             x Helene Valembois                                        kind                                      St. Andries-Brugge

Jenny Versluys       x Georges Henris              kind          Genval

Edith Versluys x Marcel Demeestere kinderen Brussel

4   Achiel Petrus Ryckaert (° Hfdpl 6.08.1896/ + Br 10.02.1953) Graaf Jansdijk 206

x Maria (Irma) Vanparijs (°Kn 21.01.1900/ +Kn 13.10.1945) xx Leonie Burggraeve ( ° Ramsk 25.11.1898/ +Kn 9.10.1955)

Kinderen: Marcel Ryckaert (° Kn 22.02.1927/ + Gent 22.02.1988) landbouwer Gr. Jansdijk x 1948 Marie Degroote (° Kn 1.10.1920/ + KH 19.02.2016)

Kinderen: - Roland (° 28.04.1949)

- Annie Ryckaert (°26.09.1957) x Filip Norman Kind: Nicolas Norbert (° 10.07.1981)

5  Edmond Medard Ryckaert (° Hfdpl 14.08.1897/ + Kn 10.03.1963) Kustlaan gemeentebediende

x Pauline Decleer (° Vlissegem 22.06.1904 /+ Brugge 12.11.1968)

Dochter: Solange Ryckaert (° Brugge 18.09.1926/ + KH 23.08.2012)

x 1951 Willy Coppens (°Gentbrugge 11.02.1924/ + 1998 ) kind: Chantal (Scandy) (+)

6  Maria Elodie Ryckaert (° Hfdpl 15.08.1899/ + Knokke)

x Knokke 19.01.1924 met Jozef Willems (° Zonnebeke 29.03.1898/ + 6.11.1947) gasthofhouder

kinderen: - Jan Baptist Willems (° Kn 7.07.1926/...) mekanieker

-   Monica Clemencia Willems (° Kn 26.12.1927/ ... )

-   Paul Victor Willems ( ° Heyst 16.09.1930 / ...)

-    Cecilia Willems (° 1.09.1933/ ... ) x Oswald Cools (2.02.1933/ + 2011)

-    Jan Willems x Yolande Canneyt (Keerbergen)

-    Martha Willems x H. Abyesudere

-    Luc Willems (° 23.06.1937) x Insleghers

-    Miquette Willems x Taburiaux (Kraainem)

7  Prosper Arthur Ryckaert (° Hfdpl 15.02.1901/ + Kn 13.06.1952 ) bakker

X Julienne Deraedt (° Rijsel 17.03.1907/ + Knokke-Heist 7.03.2001)

Kinderen: Gisele Ryckaert (° Vorst 6.03.1939/ + 29.22.2015)

x Xavier Van Renterghem (° Kn 11.04.1929/ + 2022)

Zoon: Rudy (° Kn 22.10.1951 ) x 1975 Francie Lagrou )x( xx An Gheyle Kinderen: Timothy (° Br 15.08.1976)

Jonathan ( °Br 21.07.1978)

Jenny Ryckaert (° Kn 2.11.1931/ + Heist 23.03.2020) x Maurice D'hondt (° Moerkerke 5.12.1928/.)

Kinderen: Eddie D'hondt (° 27.07.1952) x Jos Smet xx Daniel Desmet Kind: Nico Smet (° KH 27.04.1980)

Jan D'hondt (° 18.07.1961) x Ingrid Sinnaeve Kind: Tom D'hondt (° KH 9.05.1984)

Odette Ryckaert (° Kn 31.10.1937)

x Gerard Vantorre (° Heist 8.05.1936) )x(

s. met Josias (Hans) De Meester (° Oostburg 3.01.1950/+ 5.02 2021) Kinderen: Jean-Claude Vantorre (° 6.05.1956) x Isabelle Bursens kinderen: Frederic (° KH 2.10.1979)

Nicolas (° KH 10.09.1980)

Stephan Vantorre (° 7.02.1961) x Brigitte Daelemans Kinderen: Vincent (° KH 19.12.1982)

Robin (° KH 15.12.1988)

8  Irma Sophie Ryckaert (° Hfdpl 1.11.1902/ + 1990 )

x Prosper Van Hoornweder ( °Maldegem 13.02.1904/ + 1972 ) zoon van August en Alina Lasoen Kinderen: Monique Van Hoornweder (° 15.05.1929) s. met Noella Reubens Kind: Mireille Van Hoornweder (+)

Jeaninne Van Hoornweder (° 1931/.)

Gilberte Van Hoornweder (° 1931/. ) x Robert Vanhecke Roger Van Hoornweder (° 1933/. )

Roland Van Hoornweder (28.10.1934/ 9.12.2013) x Jeaninne Vanhoutte Marcel Van Hoornweder (14.01.1936/ 26.04.2016) x Myriam Verstruyf Walter Van Hoornweder (22.04.1937/ 13.02.2014) x Ilona Wallaert Christiane Van Hoornweder x Paulin Durand Eric Van Hoornweder

9.   Marcel Ryckaert (° Knokke 15.06.1905/ + 20.12.1957) pasteibakker/brandweerman ambulancier

x Madeleine Hodevaere (° Gent 13.10.1898 / + Wsk 6.07.1974)

10. Alice Ryckaert (° Knokke 23.10.1906 / + Kn 26.12.1961)

x Andre Willems (° Zonnebeke 20.01.1901 / + 1983 ) garagehouder Ford Lippenslaan dochter: Rosa Andrea (Roosje) Willems (° Kn 1.01.1929 /.. )

x 1954 Antonius (Tonny) Jacobs (° Br 2.09.1928 / + K-H 12.01.2022) garagist kinderen: - Marleen Jacobs (° Kn 25.09.1957)

-  Hendrik Jacobs (° 09.05.1960)

-  Nele Jacobs (° 23.02.1966)

Met dank aan de familieleden: Jean-Claude Vantorre, Rudy Van Renterghem, Kristoffer Ryckaert.